Mộc mạc nhưng đầy ắp những xúc cảm nguyên sơ, đầy ắp những ấn tượng thị giác cho khách lữ hành.
Chợ ở vùng cao Tây Bắc không có luật cận giang như miền xuôi mà cheo leo trên đồi, hẻo lánh dưới thung, nằm ở một khoảng trống bất kỳ nào đó bên cạnh con suối, nương ngô…
Đâu chỉ có Bắc Hà...
Có đến Bắc Hà, Lào Cai trong những ngày thường và ngày chợ phiên mới thấy sự khác biệt đến kinh ngạc của đời sống nơi đây. Ngày thường ngôi chợ vắng vẻ, chỉ đến cuối tuần, hàng đoàn du khách từ miền xuôi đổ về biến ngôi chợ này thành náo nhiệt, bụi mù. Hoạt động mua bán đông vui tấp nập không kém chợ tết ở miền xuôi.
Đa số các du khách đến Sa Pa đều lên đây vào thứ bảy, ngày trước phiên chợ, và nghỉ lại để hôm sau thưởng thức trọn vẹn phiên chợ. Chợ dần dần thu hút đông du khách, nhưng cũng dần dần mất đi tính chất của một chợ phiên miền cao Tây Bắc do đường sá, công viên, nhà lồng chợ, nhà phố… được xây dựng ngày nhiều hơn.
Chợ Bắc Hà theo định kỳ mỗi tuần một phiên. Các chợ được tổ chức vào ngày chủ nhật khác là Sa Pa, Mường Hum, Mường Khương, Tam Đường, Bình Lư. Chợ thứ bảy có chợ Cán Cấu, thứ năm có Bản Liền, thứ tư có Xín Chéng, thứ ba có Cốc Ly…
Có những chợ họp theo quy luật sáu ngày, tính theo nửa con giáp mà dân địa phương thường gọi là chợ dần thân hay “chợ lùi” - cứ mỗi tuần chợ họp “lùi” lại một ngày. Ở khu vực Cao Bằng, Bắc Kạn, chợ thường được tính theo ngày âm, theo chu kỳ năm ngày một phiên (Nà Phật, Bắc Mê, Án Lại…).
Du lịch chợ phiên
Ông Trần Tiến Mai, giám đốc khách sạn Sao Mai của Bắc Hà, thường than, khách sạn của ông chỉ hoạt động có hai ngày trong một tuần. Vào cuối tuần, khách sạn không còn phòng trống, nhưng chỉ đến thứ hai là vắng khách. Thực ra ít du khách nào biết ngoài Bắc Hà, có những chợ phiên cũng không kém phần độc đáo, được tổ chức trong những ngày còn lại của tuần. Ở gần Bắc Hà nhất là chợ Cốc Ly, khá đẹp vì nằm cạnh thung lũng, có cầu treo bắc ngang sông Chảy, họp vào thứ ba. Chợ Xín Chéng, cách Bắc Hà khoảng 36km, họp thứ tư, vẫn còn đậm nét nguyên sơ của một chợ phiên Tây Bắc.
Ông Mai cũng là người thường tổ chức các chuyến tham quan cho khách tây. Thứ bảy, khách từ Hà Nội lên Sa Pa, chủ nhật lên Bắc Hà dự chợ, thứ hai đi bộ lên Nậm Mòn, ngủ lại nhà dân, rồi hôm sau tham quan thêm chợ phiên Cốc Ly. Một tour tương tự được tổ chức bởi công ty Vietmark, có trụ sở tại TP.HCM, có chút khác biệt là khách có thêm đoạn xuôi thuyền trên sông Chảy...
Giám đốc tiếp thị của Vietmark, ông Trương Hoàng Phương, người từng xuôi ngược nhiều chợ phiên Tây Bắc, cho rằng cái đẹp, cái hay của một phiên chợ miền cao là chúng phải ở một không gian thoáng đãng của núi rừng Tây Bắc. Việc chính quyền vội vã xây nên những hàng rào, những nhà lồng đã phá vỡ một đặc tính quan trọng của chợ phiên. Đặc điểm văn hoá của mỗi dân tộc thể hiện rất rõ ở các phiên chợ này. Đi dự chợ phiên, có người ví như là đi thăm một “bảo tàng dân tộc học” với đầy đủ những sắc áo truyền thống, nông thổ sản địa phương, tập tục, cách ứng xử văn hoá của con người vùng Tây Bắc.
Đăng nhập 
